21/11/2018
Witam,
Dzisiejszym wpisem chciałbym Państwu przybliżyć problematykę poprawności wykonania robót fundamentowych na przykładzie fundamentów bezpośrednich domu jednorodzinnego. Świadomość Inwestorów w tej dziedzinie może przełożyć się na oszczędność czasu i pieniędzy podczas całego okresu eksploatacji obiektu budowlanego.
Zanim przystąpimy do wykonywania właściwych prac ziemnych, trzeba dokładnie wytyczyć obrys budynku, tak aby jego usytuowanie na posesji zgadzało się z projektem. Wyznacza się więc zewnętrzne krawędzie lub osie ścian. Wytyczenie domu przeprowadza geodeta po dokonaniu odpowiednich pomiarów. Kończy się ono wpisem do dziennika budowy.
Dodatkowo przed przystąpieniem do wykonywania właściwych prac ziemnych powinniśmy ustalić kilka istotnych szczegółów, które będą miały decydujący wpływ na późniejszą eksploatację budynku.
Szczególną uwagę należy zwrócić przede wszystkim na istniejące warunki gruntowo - wodne występujące na działce oraz uwarunkowania samej działki (pochylenie terenu, rzędna terenu na działkach sąsiadujących bądź też drogi).
Pomocne w ustaleniu istniejących na działce warunków gruntowo - wodnych jest wykonanie odwiertów i badań geotechnicznych gruntu, które to obligatoryjnie winny być podstawą do opracowania projektu budowlanego.
Na etapie prowadzenia wykopów pod fundamenty może okazać się, że faktyczny poziom wód gruntowych jest na dużo wyższym poziomie aniżeli ten wskazany w opinii geotechnicznej (np. po dłuższym okresie intensywnych opadów deszczu). Jeżeli rzędna występowania zwierciadła wód gruntowych pojawia się na głębokości posadowienia budynku, w takiej sytuacji rozważyć należy zmniejszenie rzędnej posadowienia fundamentów, a tym samym podwyższenie poziomu terenu otaczającego budynek.
Podwyższenie rzędnej posowienia do 30 cm nie wymaga uzyskania zgłoszenia, wystarczy jedynie odnotowanie tego faktu w dzienniku budowy przez kierownika.
W tym przypadku nieodzowne będzie również wykonanie na dnie wykopu podkładu z chudego betonu gr. ok. 10cm.
Należy unikać sytuacji, w których prace ziemne będą odbywać się w dni deszczowe. Czasem jednak nie da się uniknąć sytuacji, w której po wykonaniu wykopów pod ławy, zostaną one zalane wodą opadową.
W takim przypadku, gdy na dnie wykopu zalega silnie nawodniona i rozpulchniona warstwa gruntu, należy wybrać ją delikatnie łopatami (bez naruszania głębszych warstw gruntu), a zamiennie wykonać grubszą warstwę podbudowy z chudego betonu lub podbudowy z zagęszczonego mechanicznie piasku.
Do wykonywania wykopu pod ławy i stopy fundamentowe najwygodniej jest wynająć minikoparkę (z łyżką o szerokości 1 m) lub koparkę. Koszt minikoparki to ok. 250-450 zł za dzień pracy, a zwykłej koparki traktorowej – około 80 - 120 zł za przepracowaną roboczogodzinę.
Należy tutaj jednak zwrócić uwagę, że koparka traktorowa jest droższa niż minikoparka, ale szybciej wykona głęboki wykop, a dodatkowo wykona dodatkowe prace związane z wyrywaniem korzeni drzew, bądź pryzmowaniem urobku.
Wykopy pod ławy, które zazwyczaj nie są głębsze niż 0,5 m, najtaniej jest zrobić łopatą. Duża koparka nie będzie tu wystarczająco dokładna, można natomiast wspomóc się minikoparką o szerokości łyżki od 30 do 100 cm. W odległości 60 cm od wykopów nie powinno się składować nic ciężkiego. Groziłoby to osunięciem ich skarp.
Do rozważenia przez Inwestora pozostaje również kwestia sposobu szalowania ław fundamentowych w wykonanym wykopie. Istnieje tutaj możliwość wykonywania tradycyjnych szalunków z desek na całą wysokość ławy bądź też ułożenie betonu bezpośrednio w wykopie w gruncie.
Częściej jednak szerszy wykop robi się tylko do górnej powierzchni przyszłych ław fundamentowych, a głębiej wykopuje się jedynie rowy pod ławy – zgodnie z rysunkiem fundamentów. Szerokość rowów musi być większa niż ław, aby dało się w nich wygodnie zamontować deskowanie.
Warto odnotować, że w przypadku, wykonywania wykopów w gruntach niespoistych, bądź też kamienistych, brzegi ścian są często nierówne oraz oberwane co generuje konieczność wbudowania większej ilości betonu, aniżeli w szalunkach z desek.
W drugim przypadku występują z kolei wyższe nakłady na robociznę oraz materiał (deski szalunkowe)
Ostatnim etapem poprawnego wykonania etapu fundamentowania jest zapewnienie odpowiedniej pielęgnacji wbudowanego betonu.
W okresie występowania wysokich temperatur (lato) trzeba chronić powierzchnię fundamentów przed bezpośrednim działaniem promieni słonecznych (odparowaniem wilgoci z powierzchni betonu) oraz często polewać beton wodą.
W sezonie jesienno - zimowym należy natomiast chronić wbudowany beton przed możliwością zamarznięcia (stosowanie cieplaków, ocieplenie szalunków styropianem, itd.
