23/04/2026
සමාජ මාධ්ය භාවිතා කරන බහුතරයක් දෙනා අලුත් දේවල් පළ කිරීමට (Post කිරීමට) වඩා අන් අය දමන දේ කියවීමට පෙළඹෙන්නේ ඇයිද යන්න පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීමක් පහත දැක්වේ.
ඩිජිටල් ලෝකයේ මෙයට "90-9-1 නීතිය" ලෙස හඳුන්වන සංකල්පයක් පවතී. ඒ අනුව ඕනෑම ජාලයක ක්රියාකාරීත්වය මෙසේ බෙදී යයි:
1. සහභාගීත්වයේ අනුපාතය (90-9-1 නීතිය)
90% නරඹන්නන් (Lurkers): මොවුන් කිසිවක් පළ නොකරන, හුදෙක් කියවන හෝ නරඹන පිරිසයි.
9% දායක වන්නන් (Contributors): මොවුන් ඉඳහිට Like එකක් දැමීම හෝ කෙටි අදහසක් පළ කිරීම සිදු කරයි.
1% නිර්මාණකරුවන් (Creators): මුළු ජාලයේම අන්තර්ගතයෙන් බහුතරයක් නිර්මාණය කරන්නේ මෙම ඉතා සුළු පිරිසයි.
2. සමාජීය පසුබටතාවය (Social Anxiety)
බොහෝ දෙනෙක් යමක් පළ කිරීමට බියක් දක්වන්නේ අන් අය තමන් ගැන කුමක් සිතයිද යන සැකය නිසාය. තමන්ගේ අදහසක් වැරදියට වටහා ගනීවි යන බිය හෝ විවේචනයට ලක්වීමට ඇති අකමැත්ත නිසා බොහෝ දෙනා නිහඬව සිටීමට කැමතිය.
3. කාලය සහ ශ්රමය වැයවීම
පෝස්ට් එකක් කියවීමට ගත වන්නේ තත්පර කිහිපයකි. නමුත් ගුණාත්මක යමක් ලියා පළ කිරීමට:
අලුත් අදහසක් තිබිය යුතුය.
එය නිවැරදිව සැකසීමට කාලය අවශ්ය වේ.
පළ කළ පසු ලැබෙන ප්රතිචාර (Comments) වලට පිළිතුරු දීමට සිදුවේ.
මෙය කාර්යබහුල පුද්ගලයන්ට අමතර වෙහෙසක් ලෙස දැනිය හැක.
4. තොරතුරු ලබාගැනීමේ මාධ්යයක් ලෙස භාවිතය
බොහෝ දෙනා සමාජ මාධ්ය භාවිතා කරන්නේ ලෝකයේ අලුත් තොරතුරු, ප්රවෘත්ති හෝ තාක්ෂණික දැනුම ලබා ගැනීමටයි. ඔවුන්ට අවශ්ය වන්නේ අන් අයගෙන් ඉගෙන ගැනීමට මිස තමන්ගේ පෞද්ගලික තොරතුරු බෙදා ගැනීමට නොවේ.
5. පෞද්ගලිකත්වය ආරක්ෂා කර ගැනීම (Privacy)
තමන්ගේ පවුලේ තොරතුරු හෝ පෞද්ගලික ජීවිතය ප්රසිද්ධියේ ප්රදර්ශනය කිරීමට ඇති අකමැත්ත නිසා බොහෝ දෙනා හුදෙක් නරඹන්නන් ලෙස පමණක් සිටීමට තීරණය කරති.
ඔබ පවසන පරිදි ඔබ ඉතා අඩුවෙන් පෝස්ට් දමන අයෙකු නම්, ඔබත් ඉහත සඳහන් කළ "ගුණාත්මක භාවයට මුල් තැන දෙන" හෝ "කාර්යබහුලත්වය නිසා අත්යවශ්ය දේ පමණක් පළ කරන" 9% ක පිරිසට අයත් වේ.
ඔබ සාමාන්යයෙන් පෝස්ට් පළ කරන්නේ ඔබ ලබාගත් විශේෂ ජයග්රහණයක් හෝ තාක්ෂණික කරුණක් ගැන ද? නැතිනම් සාමාන්ය පෞද්ගලික තොරතුරු ගැන ද?
