05/04/2026
Yapay Zeka Yapay Zekayla Mülakat Yapıyor, Biz de Sadece İzliyor muyuz?
Bugün karşıma çıkan bir paylaşım beni gerçekten ürküttü. Uç bir örnek olduğu için değil, artık tamamen "normal" hissettirdiği için.
Birisi modern işe alım sürecini şematize etmiş; durum tam olarak iki sunucunun kendi arasında sohbet etmesi, insanların ise bir köşede oturup izlemesi gibi:
Siz: Özgeçmiş ve ön yazı için AI kullanıyorsunuz.
Şirket: İş tanımını yazmak için AI kullanıyor.
Siz: Mülakata hazırlanmak için AI kullanıyorsunuz.
Şirket: Sizi elemek ve red cevabı göndermek için AI kullanıyor.
Bir iş üzerine pazarlık yapan iki yapay zeka... Ortada insana dair en ufak bir sinyal yok!
Sadece anahtar kelimeleri eşleştirmeye çalışan Sistem A ve onları filtrelemeye çalışan Sistem B. İnsanların başvurudan tam 4 dakika sonra ret yediğini, üstüne bir de "Profilinizi saklayacağız" dendiğini duyuyorum.
O "saklayacağız" dedikleri şey, aslında hiçbir insanın yüzüne bakmayacağı bir sunucu klasörü.
Bir süredir yapay zeka alanında projeler geliştiren biri olarak, bu durum bana sistemin tamamen bozulmuş kısımlarından biri gibi geliyor. Mevzu "Yapay Zeka (AI) işlerimizi elimizden alıyor" meselesi değil; mevzu, arada tuhaf bir "performans katmanı" yaratmış olmamız.
Adaylar artık kendilerini ifade etmiyor; çıktıları optimize ediyorlar. Şirketler rolleri tanımlamıyor; kalıplar oluşturuyorlar. İşe alım sürecini bir "kimin komutu (prompt) daha iyi" oyununa çevirdik ve bu süreçte özgeçmişin arkasındaki gerçek insan kayboldu.
Performans mı, Yetkinlik mi?
İş arama eylemini "sergilemek" için AI kullanmakla, bu konuda gerçekten "iyileşmek" için AI kullanmak arasında devasa bir fark var.
Şu an piyasadaki araçların çoğu sadece performansınıza odaklanıyor. Filtreleri aşan "sahte" bir mükemmel CV oluşturmanıza yardım ediyorlar ama sizi daha iyi bir aday yapmıyorlar. Sadece, sonunda "oyunun kendisi" haline gelene kadar o oyunu oynamanıza yardım ediyorlar.
Bu "AI vs. AI" silahlanma yarışından o kadar yoruldum ki, farklı bir şey üzerinde çalışmaya başladım. Gürültüye gürültü katan başka bir "CV yazma botu" inşa etmek istemedim. Daha çok bir köprü görevi gören bir sistem kurmak istedim.
Sahtecilik değil, çeviri: Gerçek ve karmaşık insan tecrübenizi alıp, sürecin içindeki "sizi" kaybetmeden, ATS (Aday Takip Sistemi) yazılımları ve AI filtrelerinin aradığı sinyallere haritalamak.
İnsan Sinyali: Robot için önemli olanla (filtre), insan için önemli olanı (gerçek işe alım yöneticisi) birbirinden ayırt etmek.
Tahmin değil, iterasyon: AI tarafından üretilmiş şablonları sağa sola saçmak yerine, insanların neden uygun olup olmadıklarını gerçekten anlamalarına yardımcı olmak.
Hedef, iş sürecini tamamen bir yapay zekaya devretmek olmamalı. Hedef, sistemi onu yenebilecek kadar iyi anlamak için teknolojiyi kullanmak olmalı.
Piyasadaki bu "içi boşalmışlık" hissini hissediyor musunuz? Bu size de bir simülasyon gibi mi geliyor, yoksa bu sadece genel tükenmişlik hali mi?