14/11/2025
Okładka jest pierwszym i najsilniejszym medium komunikacji książki z czytelnikiem. Jej projekt, materiał i uszlachetnienia mają bezpośredni wpływ na percepcję wartości i treści – to dziś powszechnie znana opinia. Sto lat temu tak nie było.
Dopiero pod koniec XIX w. uzmysłowiono sobie potencjał promocyjny okładki i zorientowano się, że nie tylko ma ona chronić książkę, informować o jej zawartości, zwracać uwagę na wydawcę, ale również zachęcać do jej zakupu.
W Polsce dopiero w epoce secesji, chociaż w ograniczonym zakresie, przyjęła się kolorowa plakatowa okładka. Zjawisko upowszechniło się w okresie dwudziestolecia międzywojennego. Okładki projektowali wtedy artyści tej klasy co Stefan Norblin, Teodor Rożankowski czy Stanisław Wyspiański.
Trzysta najciekawszych polskich okładek tego okresu przedstawia publikacja Janusza Tondela „Okładki książek oraz czasopism w okresie Młodej Polski i międzywojnia, Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń 2019.
Książkę, do której kilka lat temu wykonałem layout, okładkę oraz skład, a projekt stron tytułowych, działowych i fontu na nich użytego - Piotr Gojowy, nadal można kupić na stronie wydawcy. Serdecznie polecam.
