16/08/2026
⚙️ PLC එකක් Machine එකක් Control කරන්නේ කොහොමද?
Machine Automation එකේ “Brain” එක වගේ ක්‍රියා කරන PLC – Programmable Logic Controller එකක් ඇතුළත සිදුවන මූලික ක්‍රියාවලිය තත්පර 20කින්! 🏭⚡
1️⃣ SENSOR – Information එක ලබාගැනීම
Machine එකේ physical state එක (temperature, position, pressure, proximity, level වගේ) sense කරන device එකක් තමයි sensor එක. උදාහරණයක් විදිහට limit switch එකක් cylinder එකක් extend වුනාද කියලා detect කරනවා. මේක තමයි cycle එකේ පළමු පියවර - "external world" එකේ තත්ත්වය PLC එකට දැනගන්න ඕන.
2️⃣ INPUT – Signal එක PLC එකට යැවීම
Sensor එකෙන් එන signal එක (Voltage: 24V DC, 0-10V analog, 4-20mA වගේ) PLC එකේ Input Module එකට connect වෙනවා. මෙතන PLC එක real-world electrical signal එක තමන්ට තේරෙන digital value එකකට convert කරගන්නවා (Analog-to-Digital Conversion සිද්ධ වෙන අවස්ථා ඇතුළත්).
3️⃣ CPU + LOGIC – Processing සහ Decision Making
මෙතන තමයි "Brain" එකේ real work එක සිද්ධ වෙන්නේ. CPU එක:
Input status එක scan කරනවා
Ladder Logic / Function Block Diagram / Structured Text වගේ program එකේ logic එක execute කරනවා
Conditions check කරනවා (e.g., "IF Sensor1 = ON AND Sensor2 = OFF, THEN Motor = ON")
Decision එකක් ගන්නවා
මේ scan cycle එක (Input Scan → Program Ex*****on → Output Scan) millisecond ගානකින් සිද්ධ වෙනවා, continuous loop එකක් විදිහට.
4️⃣ OUTPUT – Control Signal එක ලබාදීම
CPU logic එකෙන් ගත්ත decision එක Output Module එක හරහා physical signal එකක් විදිහට එළියට යනවා (24V DC, Relay contact, Analog signal වගේ). මේක තමයි actual field device එකට instruction එක.
5️⃣ ACTUATOR – Physical Action එක
Output signal එකෙන් Motor, Solenoid Valve, Contactor, Heater වගේ device එකක් activate වෙනවා. මෙතන physical world එකේ real change එකක් සිද්ධ වෙනවා - cylinder එකක් move වෙනවා, motor එකක් start වෙනවා වගේ.
🔄 REPEAT – Continuous Scan Cycle
මේ 5 steps ම PLC එකේ CPU එක continuous loop එකක් විදිහට millisecond ගානකින් repeat කරනවා. මේකට කියනවා "Scan Cycle" කියලා. Scan time එක සාමාන්‍යයෙන් 1ms සිට 50ms අතර වෙනස් වෙනවා, PLC size එක සහ program complexity එක අනුව.
Simple Analogy එකක්: මිනිස් ශරීරයේ nervous system එකට සමාන කරන්න පුළුවන් - Sensor = ඇස්/සම (feel කරනවා), Input = nerve signal, CPU = මොළය (think කරනවා), Output = motor nerve, Actuator = මාංශ පේශි (act කරනවා).
Episode 03 එකේදී Input/CPU/Output modules ගැන deep dive කරද්දී, මේ scan cycle එකේ timing එක සහ Ladder Logic examples එක්ක practical demo එකක් දාන්න පුළුවන් නම් students ලාට තව හොඳට connect වෙයි.
