Efstratios Tzampalatis

16/08/2026

Με την ανάγνωση του βιβλίου «Θρυμματισμένος κόσμος» τού Καστοριάδη [κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ύψιλον], επανέρχεται εκ νέου το ζήτημα της διαχείρισης του χρόνου. Πώς ο χρόνος κατασκευάζεται στην καπιταλιστική εξουσιαστική κοινωνία και πώς θα αναμορφωθεί ριζικά στην ιδανική, αταξική, ανεξούσια κοινωνία.

Όποιος μελετά τον Καστοριάδη, όπου το ζήτημα του χρόνου τίθεται υπό διερεύνηση και στο πιο γνωστό του έργο «Φαντασιακή θέσμιση της κοινωνίας», είναι ιδιαίτερα βοηθητικό να διαβάσει τα δύο βιβλία μου:

- «Λίγο χρόνο ακόμα: Κείμενα και γελοιογραφίες για την αποδόμηση της πραγματικότητας» [Εκδόσεις Νησίδες, 2015]

- «Η αναρχία είναι γένους θηλυκού» [Εκδόσεις Νησίδες, 2018]

Γελοιογραφίες όπως αυτή της φωτογραφίας [σελ. 59] αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα τώρα που έχουμε περάσει στην εποχή τής ψηφιοποίησης και της ρομποτοποίησης, τόσο της παραγωγής και της εργασίας, όσο και της ίδιας της ζωής.

Το όραμα της ουτοπίας, δηλαδή τής εφαρμογής τής αταξικής, ακρατικής κοινωνίας στο εδώ και στο τώρα, δεν είναι μία προσωπική ιδεαλιστική φαντασίωση. Είναι η αναγκαία κίνηση της κοινωνίας για τη διάσωση του ανθρώπου και της Φύσης, την διάσωση δηλαδή τής ύπαρξής της.

05/08/2026

Μπρούκλιν SKG

Μεγάλωσα μέσα σε μία αρχιτεκτονική, αυτήν τής καπιταλιστικής αστεακής αποσύνθεσης, που είναι η χειρότερη για ένα παιδί. Οι εικόνες από τα blocks των αμερικανικών γκέτο ήταν για εμάς πάρα πολύ γνώριμη, κι ας ζούσαμε στην άλλη –εξίσου φτωχική– άκρη τού πλανήτη. Η γλώσσα τού καπιταλισμού είναι κοινή, ειδικότερα για τους εργάτες και όλο το ταξικό οικοσύστημα των οικονομικά αδύναμων.

Τη δεκαετία τού 1980 και 1990 το να μιλάς για γκέτο ήταν παρανοϊκό. «Που τα είδες αυτά;» ήταν η πιο συχνή απάντηση των νερόβραστων ανθρώπων που δεν γνώριζαν τι σημαίνει εξαθλίωση και πώς λειτουργούν οι εξουσιαστικές καπιταλιστικές α-κοινωνίες. Λογικό, αφού ο μικροαστισμός εκείνης της περιόδου είχε κατασπαράξει τα αγνά, αυθεντικά προλεταριακά βιώματα.

Δεν είναι λοιπόν τυχαίο ότι το 1993 –περίοδος ορόσημο για το αυθεντικό, σκληροπυρηνικό χιπ χοπ–, ο Δήμος Θεσσαλονίκης υπέγραψε Σύμφωνο Φιλίας-Συνεργασίας με το Μπρούκλιν [ΗΠΑ].

Να μιλήσουμε και λίγο όπως πρέπει: ο πιο αυθεντικός καρ*&λης τής πόλης.


#αρχιτεκτονική

04/08/2026

Καθώς πλησιάζει η κυκλοφορία τής ποιητικής συλλογής τού αγαπημένου Ανδρέα Παλαιολόγου Ανδρέας Πλ, όπου μου εμπιστεύτηκε και την προλόγησή της, να κάνουμε μία μικρή ενδιαφέρουσα ανάλυση στην φιλοσοφία σχεδιασμού τού εξωφύλλου.

Αρχικά ο τίτλος από μόνος του «φωνάζει» για τη χρήση-δημιουργία ενός γραφιστικού παραθύρου-πλαισίου. Το πιο ενδιαφέρον όμως έρχεται στο κάθετο ορθογώνιο σχήμα.

Γιατί επιλέχθηκε αυτό το χρώμα; Η σύνδεσή του με τον έρωτα είναι γνωστή σε όλους αλλά η φωτογραφία μάς επιτρέπει να πάμε σε πιο βαθιές ερμηνείες. Όπως θα διαβάσετε και στην προλόγησή μου, η τρυφερότητα και η αγάπη είναι στοιχεία που αναδύονται από τα ποιήματα του Ανδρέα. Στη φωτογραφία βλέπουμε δύο ανθρώπους να κάθονται αντικριστά και πάνω σ’ έναν ξύλινο δοκό που απαιτεί καλή ισορροπία από τη μία, και από την άλλη δεν σε αφήνει να σταθείς πάνω του για πολύ ώρα. Το φαλλικό σχήμα τους το οποίο δεν προσφέρει άνεση κλείνει το μάτι για την σύνδεσή τους με την πατριαρχία – στη συλλογή έχουμε πανέμορφες φεμινιστικές αναφορές.

Μήπως ο έρωτας και η αγάπη λειτουργούν ως συγκολλητική ουσία μεταξύ αυτών των δύο; Μήπως ο έρωτας και η αγάπη αναπτύχθηκαν ως αισθήματα μεταξύ τους αλλά τελικά ηττήθηκαν από τον καπιταλισμό –πολύ σημαντική αυτό το ερώτημα– και έρχεται η στιγμή που χωρίζουν; Μήπως είναι τόσο πολύ αλλοτριωμένοι (βλέπε αδιάφορη στάση της αντρικής φιγούρας) από την αστική-αστεακή καπιταλιστική ζωή που ούτε ο έρωτας και η αγάπη δεν είναι ποια ικανοί να τους συγκινήσουν και να τους φέρουν κοντά; Μήπως η αστάθεια των ξύλινων δοκών δηλώνει την αστάθεια της σχέσης τους πάνω στην οποία ακροβατούν;

Η επιλογή τής φωτογραφίας έγινε από τον "συνήθη ύποπτο" Αντώνης Χαριστός 🤩 Εκδόσεις Υψικάμινος

Στους στίχους τού κομματιού "Καθώς θα πέφτουμε" (Javaspa, Μήτρα / 2021) ακούμε:

"Ο έρωτάς μας ήταν σπάνιος και ονειρικός / αλλά γλυκιά μου, μάς νίκησε ο καπιταλισμός"

04/08/2026

Αλυσίδες
[Λαγκαδά 26]

Ακριβώς απέναντι από τις «δωδεκαώροφες» βρίσκονται δύο «δίδυμης» αρχιτεκτονικής διώροφα κτήρια όπου στη μέση παρεμβάλλεται ένα τριώροφο το οποίο φαίνεται πως έχει αναστηλωθεί. Στο αριστερό κτήριο υπήρχε μέχρι πριν μερικά χρόνια η λέξη «ΑΛΥΣΙΔΕΣ» με κίτρινα μεταλλικά γράμματα καρφωμένα στο μπαλκόνι τού πρώτου ορόφου. Σήμερα έχουν μείνει το Α, Ε και Υ, Σ.

Από μικρό παιδί που περνούσα συχνά από τη συγκεκριμένη διασταύρωση πάντα μου έκανε εντύπωση αυτή η ταμπέλα, ιδίως λόγω της λέξης. Οι «αλυσίδες» για έναν άνθρωπο που έχει φάει τη ζωή και με τα δύο κουταλια, ερμηνεύονται με πολύ βαθύ, μεταφορικό τρόπο – δεν χρειάζεται να είμαστε ποιητές για να καταλάβουμε τι εννοώ.

Σαν μία δεύτερη ανάμνηση που συνδέεται άμεσα με το κτήριο της φωτογραφίας, είναι ότι πριν πάρα πολλά χρόνια, ακριβώς απέναντι, υπήρχε ένα κατάστημα που πουλούσε πολύ φθηνό μοτοσυκλετιστικό εξοπλισμό. Είχα πάρει τότε ένα δερμάτινο μπουφάν το οποίο άντεξε μερικά χρόνια. Λίγες μέρες αργότερα καταφέραμε και πήρε και η τότε κοπέλα μου ένα κράνος Premiere σε εξίσου πολύ καλή τιμή. Όταν το κατάστημα έκλεισε ύστερα από λίγο καιρό, δεν συνάντησα ποτέ ξανά τη συγκεκριμένη μάρκα τού μπουφάν [onmoto].

#αρχιτεκτονική
#θεσσαλονίκη

02/08/2026

Νέο επεισόδιο Bodcast με υπό εξέταση το εξαιρετικό βιβλίο του Άλφρεντ Άντλερ "Ανθρωπογνωσία"

#βιβλίο #βιβλιοπροτάσεις

Εξετάζουμε το βιβλίο: Άλφρεντ Άντλερ, Ανθρωπογνωσία, μτφρ. Σταύρος...

02/08/2026

Τσάιναταουν 3

Από τις εικόνες που αγαπώ ιδιαίτερα και κάνουν τη σκέψη μου να οργιάζει. Σε μία άδεια, παρατημένη πολυκατοικία τι ζητάνε αυτές οι χάρτινες κούτες; Τι έχουν μέσα; Είναι ξεχασμένες εκεί και δεκαετίες και μέσα κρύβουν προϊόντα που σήμερα έχουν ιδιαίτερη αξία; Μήπως χρησιμοποιεί κάποιος τον συγκεκριμένο χώρο ακόμα; Τι άνθρωποι άραγε κινούνται πίσω από αυτές τις κούτες; Μήπως είναι άδειες; Μήπως μπήκαν επίτηδες για να μπλοκάρουν την οπτική επαφή με το εσωτερικό τού κτηρίου;




#αρχιτεκτονική
#θεσσαλονίκη

29/07/2026

Τσάιναταουν 2

Όπως ανέφερα και στην προηγούμενη φωτογραφία, η εικόνα τής Θεσσαλονίκης, ειδικότερα στην περιοχή τού Βαρδάρη, άλλαξε κατά πολύ από τη δεκαετία τού 1980 και 1990. Πριν λίγες ημέρες που ήρθε στην Ελλάδα ο ξάδερφός μου ο Στέφαν από τη Γερμανία, οποίος γνώρισε τη Θεσσαλονίκη εκείνης της περιόδου και μέχρι σήμερα την επισκέπτεται διαρκώς, κατέληξε στο ίδιο συμπέρασμα: «Αν συγκρίνω τη Θεσσαλονίκη τού 1980 με αυτή τη μορφή που έχει σήμερα, είναι τελείως διαφορετική πόλη. Έχουν αλλάξει τόσα πολλά πράγματα που δεν συνδέει τίποτα τη σημερινή της μορφή με εκείνη τού 1980-1990.» Το συμπέρασμά του αφορά την περιοχή τού κεντροδυτικού τομέα.

Αν σας πως ότι η εικόνα αυτή βρίσκεται στην «τσάιναταουν», οι άνω των 40 θεσσαλονικείς μάλλον θα δυσκολευτείτε να με πιστέψετε.




#αρχιτεκτονική
#θεσσαλονίκη

28/07/2026

Τσάιναταουν

Η συγκεκριμένη περιοχή όταν άρχισε να πρωτοσυγκροτείται δεν ήταν γνωστή σε όλους τους θεσσαλονικείς. Την γνώριζαν αρχικά κυρίως όσοι διέμεναν στις περιοχές γύρω από τον Βαρδάρη και, αν και λίγο παράδοξο, έμποροι από άλλες μεγάλες πόλεις που έρχονταν συστημένοι για αγοράς από τα «κινέζικα».

Τη δεκαετία τού 1990, σήμερα όχι στον ίδιο ακριβώς βαθμό, η περιοχή ήταν πιο άγρια και πιο υποβαθμισμένη. Οι εικόνες των κτηρίων δεν ήταν οι ίδιες και η ατμόσφαιρα της παρακμής ήταν πιο έντονη. Από τις τρεις φωτογραφίες τής περιοχής που θα δημοσιευθούν, η μία, έχει ένα πολύ χαρακτηριστικό στοιχείο που συναντάμε πάντα όταν περνάμε μπροστά από ένα κινέζικο μαγαζί.

#αρχιτεκτονική

27/07/2026

Αυθεντικά παιδιά τού Βαρδάρη

Από τα λίγα καταστήματα με τόσο ενδιαφέρουσα όψη. Αυτή η οπτική φασαρία με τα τόσα διαφορετικά στοιχεία –φωτογραφίες, λέξεις, λογότυπα, φράσεις κ.ο.κ.–, λειτουργεί ως μήτρα για να φανταστούμε αμέτρητες ιστορίες ανθρώπων. Μιλώντας λίγο πιο «φουκωϊκά», είναι αυτές οι καθημερινές μικρές ιστορίες που μας υπενθυμίζουν ότι είμαστε άνθρωποι και οι ζωές μας συναντιούνται διαρκώς μέσα στο χάος τής πόλης, χωρίς να γνωρίζουμε ο ένας τον άλλον, χωρίς να ανταλλάσσουμε τις περισσότερες φορές ούτε ένα καλημέρα.

Για να κάνω ακόμη πιο ενδιαφέρουσα την κοινωνιολογική ανάλυση αυτού του τόσο πλούσιου περιεχομένου τής εικόνας, να αναφέρω ότι δίπλα ακριβώς βρίσκεται το ιστορικό τρανς / q***r μπαρ TS-14 το οποίο έχει κλείσει, δυστυχώς, εδώ και πολύ καιρό. Όπως είχε αναφέρει σε παλαιότερη συνέντευξή της η ιδιοκτήτριά του Κρίστι, είχε εμπνευστεί τη δημιουργία του από το εξίσου ιστορικό «Σεχραζάτ» της Στάσας.

Να πετάξω κι ένα ωραίο «τυράκι»: αποτελώ από τους ελάχιστους εν ζωή σαλονικείς που γνώρισαν από κοντά την περιβόητη Στάσα, την ιδιοκτήτρια του Σεχραζάτ, επί εποχές μάλιστα που το ταβερνάκι της το είχε στην Σταυρούπολη – τότε βέβαια ήμουν πολύ μικρός αλλά έχω την εικόνα της την οποία μου την επιβεβαίωσε και υπενθύμισε ο πατέρας μου ο οποίος την έζησε από πολύ κοντά.



#θεσσαλονίκη

25/07/2026

Νέα βιντεάρα: Δημιουργία φωτορεαλιστικών με τη χρήση της ai

Παρέχεται και το αρχείο psd [Photoshop] για πειραματισμό.

Ποια είναι τελικά τα καλύτερα βήματα για να δημιουργήσουμε ένα καλό...